Großsteingrab Lonvitz 1

Diep verscholen in het glooiende binnenland van Rügen liggen stenen die al duizenden jaren de tand des tijds trotseren. Bij het dorpje Lonvitz, een gehuchtje behorend tot de gemeente Putbus, vind je twee indrukwekkende megalitische graven die dateren uit de jonge steentijd. Ze zijn stille getuigen van een beschaving die lang voor onze tijdrekening op dit eiland leefde, stierf en haar doden met zorg en ritueel begroef.

Geschiedenis: bouwers uit de steentijd

De graven bij Lonvitz zijn aangelegd door mensen die behoorden tot de zogenoemde trechterbekercultuur, een van de belangrijkste neolithische culturen in Noord-Europa. Deze cultuur dankt haar naam aan de karakteristieke, trechtervormige aardewerken bekers die bij opgravingen zijn gevonden. De trechterbekercultuur was actief ruwweg tussen 4000 en 2700 voor Christus en verspreidde zich over een groot deel van Noordwest- en Midden-Europa, van Scandinavië tot aan de Elbe en verder.

Op Rügen zijn meer sporen van deze vroege bewoners te vinden. Het eiland, omringd door de Oostzee en beschut door bossen en vruchtbare grond, was al in de prehistorie aantrekkelijk als leefgebied. De megalitische graven die deze mensen achterlieten, zijn geen toeval maar het resultaat van een georganiseerde samenleving die tijd, mankracht en middelen investeerde in de herdenking van haar doden.

Van de drie oorspronkelijke graven bij Lonvitz heeft de tand des tijds er helaas één opgeëist. Dat derde graf werd in de negentiende eeuw vernietigd, een lot dat veel megalithische monumenten in Europa trof, vaak door landbouwwerkzaamheden of het hergebruik van de stenen als bouwmateriaal. De twee overgebleven graven zijn geregistreerd onder de zogeheten Sprockhoff-nummers 490 en 491, een classificatiesysteem dat de Duitse archeoloog Ernst Sprockhoff in de twintigste eeuw ontwikkelde om megalithische graven in Noord-Duitsland systematisch in kaart te brengen.

Wat je ziet: grootdolmens in het groen

Alle drie de graven bij Lonvitz waren zogenoemde grootdolmens. Een grootdolmen is een rechthoekige grafkamer opgebouwd uit grote, rechtopstaande draagstenen, gedekt door een of meerdere zware dekstenen. Ze onderscheiden zich van andere dolmentypen door hun omvang en hun rechthoekige grondvorm. De twee bewaarde graven geven nog altijd een goed beeld van hoe imposant deze constructies oorspronkelijk waren.

Wie de graven bezoekt, wordt getroffen door de kracht die uitgaat van de ruwe, onbewerkte stenen. Ze zijn niet gepolijst of gehouwen, maar zorgvuldig gekozen en geplaatst. De natuur heeft de eeuwen door zijn werk gedaan: mos, korstmos en wilde planten omsluiten de stenen op een manier die het geheel een bijna mystieke sfeer geeft.

Praktisch en ligging

Lonvitz ligt in het zuidelijke deel van Rügen, in de gemeente Putbus, die bekend is om haar classicistische architectuur en de bijnaam "het witte stadje". De graven bevinden zich in de omgeving van het dorp, in het rustige, agrarische landschap dat kenmerkend is voor dit deel van het eiland. Er is geen toegangsprijs of georganiseerde infrastructuur rond de graven. Ze zijn vrij toegankelijk als onderdeel van het open landschap, maar verwacht geen toeristische voorzieningen ter plekke.

In de omgeving

Wie de prehistorie van Rügen wil verkennen, heeft geluk. Het eiland telt meerdere megalitische monumenten, verspreid over verschillende gemeenten. Combineer een bezoek aan Lonvitz met een uitstap naar de barokke tuin van Putbus of een wandeling door de bossen van het nabijgelegen nationaal park Jasmund, waar de beroemde krijtrotsen het silhouet van de Oostzeekust bepalen. Zo verbindt een dagje Rügen moeiteloos het oudste verleden met het adembenemende natuurschoon van vandaag.

Bron: Wikipedia