Großsteingrab Burtevitz 1

Großsteingrab Burtevitz 1
Foto: Einsamer Schütze (CC BY-SA 4.0), via Wikimedia Commons

Diep verscholen in het groene binnenland van Rügen liggen de stille getuigen van een vergeten wereld. Bij het dorpje Burtevitz, een gehucht behorend bij de gemeente Lancken-Granitz, vind je de resten van wat ooit een indrukwekkend prehistorisch dodenlandschap was: een verzameling megalithische graven die duizenden jaren geleden werden opgeworpen door de mensen van de Trechterbekercultuur.

Een vergeten begraafplaats uit de steentijd

Wie ter plekke rondloopt, beseft maar moeilijk hoe grootschalig dit gebied ooit moet zijn geweest. Archeologen gaan ervan uit dat er oorspronkelijk zo'n 23 megalithische grafmonumenten in de omgeving van Burtevitz stonden, ook wel aangeduid als de Großsteingräber bei Preetz. Al deze graven dateren uit de jonge steentijd en zijn toe te schrijven aan de Trechterbekercultuur, een boerengemeenschap die zich duizenden jaren geleden over grote delen van Noord-Europa verspreidde. Rügen was daarvoor een vruchtbaar en strategisch eiland, en de doden werden er met zorg en steen geëerd.

Wat de tand des tijds overbleef

Van die oorspronkelijke 23 grafstructuren zijn er vandaag de dag nog slechts vier bewaard gebleven. Dat is een nuchter maar veelzeggend gegeven: de meeste monumenten zijn in de loop der eeuwen gesloopt, opgeruimd of eenvoudigweg verdwenen onder ploeg en bebouwing. De vier overgebleven exemplaren zijn allemaal van het type grootdolmen, zogenaamde Großdolmen, waarbij grote staande stenen een kamer vormen die oorspronkelijk was afgedekt met een of meerdere dekstenen. Drie van de graven zijn opgenomen in de wetenschappelijke catalogus van Ernst Sprockhoff en dragen de nummers 505, 506 en 507, een erkenning van hun belang voor de Noord-Europese megalithische archeologie.

Opgravingen en wetenschappelijk onderzoek

In 1969 werden drie van de grafmonumenten systematisch opgegraven onder leiding van de bekende prehistoricus Ewald Schuldt en zijn collega Erika Beltz. Schuldt was in die periode een van de meest actieve onderzoekers van megalithische graven in het huidige Mecklenburg-Voor-Pommeren en documenteerde tientallen vergelijkbare monumenten in de regio. De opgravingen bij Burtevitz leverden waardevolle inzichten op in de bouwwijze en het gebruik van deze graven, al zijn de gedetailleerde vondsten in de wetenschappelijke literatuur vastgelegd en niet altijd toegankelijk voor de gewone bezoeker.

Ligging en hoe je er komt

Burtevitz ligt in het zuidelijke, meer landelijke deel van Rügen, in de gemeente Lancken-Granitz in het district Vorpommern-Rügen. Dit stuk van het eiland is beduidend rustiger dan de drukke kustplaatsen in het noorden en vormt een mooie tegenhanger voor wie het toeristische geweld van Binz of Sellin even achter zich wil laten. De omgeving is typisch Rügens: glooiende akkers, kleine bossen en holle wegen die naar verstilde gehuchten leiden.

Bereikbaarheid gaat het best per fiets of auto. Rügen beschikt over een uitgebreid fietspadennetwerk, en een tocht langs de graven kan prima worden gecombineerd met een rondrit door de Granitz, het bosrijke binnengebied rond het beroemde jachtslot.

In de omgeving

Wie de Großsteingräber bij Burtevitz bezoekt, combineert dit ideaal met andere prehistorische en historische bezienswaardigheden op Rügen. Het eiland telt talrijke megalithische monumenten, waaronder de bekende Herthaburgsee en diverse andere dolmens verspreid over het landschap. Ook het Jagdschloss Granitz, het neogotische jachtslot op een heuvel in de buurt, is een absolute aanrader. Zo wordt een bezoek aan deze stille stenen een dagje op ontdekking door de diepste lagen van Rügens rijke geschiedenis.

Bron: Wikipedia

Op de kaart

Route plannen
Bezienswaardigheden

Veelgestelde vragen

Wat is het Großsteingrab Burtevitz 1?

Het Großsteingrab Burtevitz 1 is een prehistorisch megalithisch graf, ook wel een grootdolmen genoemd. Het maakt deel uit van een groep graven bij het dorp Burtevitz op Rügen. Oorspronkelijk telde dit gebied vermoedelijk 23 van zulke grafmonumenten, aangelegd door de zogenoemde trechterbekercultuur in het neolithicum (jongsteinentijd). Vandaag de dag zijn er nog slechts vier van bewaard gebleven.

Waarom zou ik dit monument bezoeken?

Dit megalithische graf is een tastbaar overblijfsel van de vroegste bewoning van Rügen, duizenden jaren geleden. Wie geïnteresseerd is in prehistorie, archeologie of gewoon indrukwekkende oude stenen in een natuurlijke omgeving wil zien, vindt hier een bijzondere bestemming. Het is een van de weinige bewaard gebleven exemplaren uit wat ooit een uitgebreide grafveldgroep van 23 monumenten was.

Waar ligt het Großsteingrab Burtevitz 1 precies?

Het graf ligt in de omgeving van Burtevitz, een deel van de gemeente Lancken-Granitz in het district Vorpommern-Rügen op het eiland Rügen in de Duitse deelstaat Mecklenburg-Vorpommern. Lancken-Granitz bevindt zich in het zuidoostelijke deel van Rügen, niet ver van de Jasmunder Bodden. Lokale kaarten of wandelroutes helpen je het exacte punt te vinden.

Hoe kom ik er naartoe?

Burtevitz is een klein dorp en het beste bereikbaar per auto of fiets via de wegen rond Lancken-Granitz. Rügen beschikt over een goed fietspadennetwerk, waardoor een bezoek per fiets goed mogelijk is. Openbaar vervoer is in dit rurale deel van het eiland beperkt, dus een eigen vervoersmiddel is aan te raden. Parkeer in de buurt van het dorp en volg wandelpaden naar de grafmonumenten.

Wat kun je er precies zien en doen?

Je ziet een grootdolmen: een grafkamer opgebouwd uit grote, door mensen geplaatste stenen uit de jongsteentijd. In 1969 zijn drie van de nabijgelegen graven opgegraven onder leiding van archeologen Ewald Schuldt en Erika Beltz. De omgeving leent zich voor een rustige wandeling langs de overgebleven vier graven. Het is een plek voor stille verwondering en fotograferen, niet voor drukke attracties.

Is het Großsteingrab Burtevitz 1 geschikt voor kinderen en gezinnen?

Ja, een bezoek kan zeker leuk zijn voor kinderen. De grote stenen prikkelen de verbeelding en geven aanleiding voor verhalen over het leven in de steentijd. Het is een buitenatmosfeer zonder toegangspoorten of drukke toeristenmassa. Houd er rekening mee dat de omgeving onverhard terrein kan bevatten. Combineer het bezoek met een wandeling in de natuur voor een complete gezinsuitstap.

Wanneer is het beste moment om het monument te bezoeken?

Het graf is het hele jaar toegankelijk en gratis te bezoeken als buitenlocatie. De lente en zomer bieden het aangenaamste wandelweer, maar herfst geeft sfeervolle foto-omstandigheden met verkleurd loof. Vermijd periodes met veel regen als de paden onverhard zijn. Vroeg in de ochtend is het er rustig en kun je de plek in alle stilte op je laten inwerken.

Wat is er nog meer te zien in de buurt?

Lancken-Granitz ligt nabij meerdere bezienswaardigheden op Rügen. De befaamde Jasnitz-hunebedden en het Jagdschloss Granitz, een neogotisch jachtslot op een heuvel, zijn relatief dichtbij. Verder biedt het zuidoostelijke deel van Rügen mooie natuur, rustige dorpjes en toegang tot de kust. Combineer een bezoek aan het grootdolmen met een wandeling of fietstocht door dit gevarieerde landschap.

Tickets & excursies

Boek vooraf de leukste activiteiten, tours en tickets.

Großsteingrab Burtevitz 1 - Rügen